แก้หูกาง ปรับมุมใบหูให้แนบศีรษะ ทำได้ตั้งแต่อายุ 6 ปี
ใบหูที่กางออกจากศีรษะเกิน 25–35 องศา มักเกิดจากกระดูกอ่อนรอยพับด้านบนไม่พับหรือแอ่งหูลึกเกิน การผ่าตัดแก้หูกางปรับโครงกระดูกอ่อนโดยซ่อนแผลหลังใบหู ใช้เวลาประมาณ 1–2 ชั่วโมง
หูกางคืออะไร และแก้ได้อย่างไร
ใบหูปกติทำมุมกับด้านข้างศีรษะประมาณ 20–25 องศา และห่างจากศีรษะไม่เกิน 2 ซม. เมื่อมุมกว้างกว่า 25–35 องศาจะดูกางชัดโดยเฉพาะจากด้านหน้า สาเหตุหลักคือกระดูกอ่อนรอยพับด้านบนของใบหู (antihelical fold) ไม่พับตามปกติ หรือแอ่งหูส่วนกลาง (conchal bowl) ลึกเกิน การผ่าตัดลงแผลด้านหลังใบหูในร่องชิดศีรษะ แล้วเย็บสร้างรอยพับใหม่ด้วยไหมถาวร ตัดกระดูกอ่อนส่วนเกิน หรือเย็บดึงแอ่งหูเข้าหาศีรษะ แล้วแต่ว่าปัญหาอยู่ที่จุดใด ส่วนใหญ่ทำทั้งสองข้างให้สมมาตร
ใครเหมาะกับการแก้หูกาง
เด็กอายุ 6 ปีขึ้นไป
ใบหูโตถึง 85–90% ของขนาดผู้ใหญ่แล้ว กระดูกอ่อนยังนิ่มดัดง่าย และช่วยลดการถูกล้อก่อนเข้าโรงเรียน ทำใต้การดมยาสลบในโรงพยาบาลพันธมิตร
วัยรุ่นและผู้ใหญ่
ทำด้วยยาชาเฉพาะที่ร่วมกับยาคลายกังวลที่คลินิกได้ กระดูกอ่อนแข็งกว่าจึงอาจต้องกรีดปรับกระดูกอ่อนร่วมด้วย
กางข้างเดียวหรือไม่เท่ากัน
ปรับเฉพาะข้างหรือทั้งสองข้างให้สมมาตร แพทย์จะวัดและถ่ายภาพเปรียบเทียบก่อนวางแผน
ควรเลื่อนหรือเลี่ยง
กำลังมีหูชั้นนอกอักเสบ ประวัติคีลอยด์รุนแรงที่ใบหู หรือเด็กที่ยังไม่ให้ความร่วมมือดูแลผ้าพันแผล
การเตรียมตัวก่อนผ่าตัด
- ตรวจเลือดพื้นฐาน เด็กที่ต้องดมยาสลบจะพบวิสัญญีแพทย์ตามมาตรฐานโรงพยาบาล
- หยุดยาและอาหารเสริมที่ทำให้เลือดออกง่าย 2 สัปดาห์ และงดบุหรี่
- สระผมให้สะอาดคืนก่อนผ่าตัด ไม่ใส่ต่างหู
- เตรียมผ้าคาดศีรษะแบบนุ่มสำหรับใส่กลางคืนหลังถอดผ้าพัน
วันผ่าตัด
การพักฟื้น
ความเสี่ยงที่พบได้ ได้แก่ ก้อนเลือดใต้ผิวซึ่งต้องระบายเร็วเพื่อป้องกันกระดูกอ่อนเสียรูป ติดเชื้อของกระดูกอ่อน สองข้างไม่สมมาตรเล็กน้อย ไหมโผล่หรือคลายจนใบหูกางกลับบางส่วน ซึ่งพบได้ราว 5–10% และอาจต้องเย็บเพิ่ม และแผลเป็นนูนที่หลังหู รีบติดต่อคลินิกทันทีหากปวดมากขึ้นข้างเดียวหลังผ่าตัด ใบหูบวมตึงแดงร้อน มีเลือดหรือหนองซึมผ่านผ้าพัน หรือมีไข้
คำถามที่พบบ่อย
เด็กอายุเท่าไรจึงแก้หูกางได้
ตั้งแต่ 6 ปี เพราะใบหูโตเกือบเท่าผู้ใหญ่และกระดูกอ่อนยังดัดง่าย ที่สำคัญคือเด็กควรเป็นผู้ต้องการเองและร่วมมือดูแลผ้าพันได้ แพทย์จะพูดคุยกับเด็กและผู้ปกครองก่อนนัด
ผู้ใหญ่ต้องดมยาสลบไหม
ส่วนใหญ่ไม่ต้อง ใช้ยาชาเฉพาะที่รอบใบหูร่วมกับยาคลายกังวล ทำที่คลินิกและกลับบ้านได้ เด็กเล็กจำเป็นต้องดมยาสลบในโรงพยาบาลพันธมิตรเพื่อความปลอดภัยและความนิ่ง
หูจะกางกลับไหม
ไหมถาวรที่ยึดกระดูกอ่อนอาจคลายได้ในบางราย โดยเฉพาะถ้ากระแทกหรือไม่ใส่ผ้าคาดช่วงแรก พบราว 5–10% ซึ่งส่วนใหญ่แก้ด้วยการเย็บเพิ่มภายใต้ยาชา
ต้องหยุดเรียนหรือหยุดงานกี่วัน
ประมาณ 5–7 วันในช่วงที่ยังพันผ้ารอบศีรษะ หลังจากนั้นใส่ผ้าคาดศีรษะที่ดูเหมือนอุปกรณ์กีฬาได้ กีฬาปะทะและว่ายน้ำรอ 6–8 สัปดาห์